Bij de dienst zijn onder meer familieleden, oud-militairen, functionarissen en de Servische minister van Justitie, Nenad Vujic, aanwezig. Het is formeel geen staatsbegrafenis; dat wilde de Europese Unie koste wat het kost voorkomen. Om die reden is de president van Servië, Aleksandar Vucic, er niet bij.

Mladic werd in 2017 door het Joegoslaviëtribunaal in Den Haag veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf voor genocide en misdaden tegen de menselijkheid. Hij was verantwoordelijk voor de massamoord op ruim 8000 Bosnische jongens en mannen in de moslimenclave Srebrenica in 1995.

De oud Bosnische-Servische leider heeft in totaal vijftien jaar vastgezeten. Hij werd in 2011 in Servië gearresteerd nadat hij zestien jaar op de vlucht was geweest.

Erkennen oorlogsmisdaden

Het lichaam van Mladic kwam deze week aan in de Servische hoofdstad Belgrado. Zaterdag was al een herdenking in het "culturele huis" van het leger. Sinds 07.00 uur ligt hij opgebaard in de orthodoxe Sint-Lucaskerk. Bij de kerk steken gezinnen kaarsen aan.

In Servië is er grote belangstelling voor de begrafenis van Mladic, de Servische president verwacht tienduizenden toeschouwers, zei hij eerder. Een deel van de Serviërs ziet de nationalistische Mladic als held, zijn oorlogsmisdaden in de jaren 90 worden gebagatelliseerd. In Belgrado dragen mensen T-shirts en vlaggen met zijn beeltenis.

"Alle democratische partijen moeten de diepe vertrouwenscrisis die onze democratie, haar partijen en haar instellingen heeft getroffen, toch serieus nemen", reageert landelijk Die Grünen-partijleider Banaszak.

"We begrijpen de boosheid en frustratie van mensen, vooral over de federale overheid", zegt Die Linke-leider Schwerdtner. Ook haar partij verliest zetels in de deelstaat.

Naar verwachting komt bondskanselier Merz vanmiddag met een reactie, hij heeft een persconferentie aangekondigd. De druk op de bondskanselier neemt door de verkiezingswinst van AfD toe. Niet alleen is er onvrede binnen zijn eigen partij, ook kiezers roepen om het aftreden van Merz.

Lees hier meer over de monsterzege van de AfD:

Zijn partijgenoot en premier van Saksen-Anhalt Schulze zal ook aanwezig zijn bij de persconferentie. Hij werd in januari dit jaar minister-president van de deelstaat, nadat zijn voorganger vroegtijdig was afgetreden. Sinds 2002 is de minister-president van Saksen-Anhalt altijd een CDU-politicus geweest.

"Merz wilde destijds de AfD halveren, in plaats daarvan is de CDU gehalveerd", schreef AfD-leider Weidel vanochtend op X.

'Dit is democratie'

Schulze liet gisteren al weten dat zijn partij een nederlaag had geleden. Wel wees hij op de hoge opkomst in zijn deelstaat. "Dit is democratie."

De partij van Sahra Wagenknecht, BSW, haalde de kiesdrempel in Saksen-Anhalt wel, in tegenstelling tot bij de eerdere federale verkiezingen. Op X schrijft ze dat de brandmuur-politiek niet is geslaagd. Die zogeheten Brandmauer houdt in dat andere partijen niet samenwerken met de AfD om zo de partij te isoleren.

"Alleen al de poging om nogmaals een 'brandmuur'-coalitie te smeden, zou een belediging zijn voor de kiezers", aldus Wagenknecht. Zij ziet wel aanknopingspunten om samen te werken in een coalitie met de partij.

BSW is een linkse partij met een uitgesproken pro-Russische houding. Dat laatste geldt ook voor de AfD. Wagenknecht zegt in haar bericht dat er nu hopelijk meerderheden te vinden zijn voor onder meer een einde aan de sancties tegen Rusland.

Hoewel het gaat om verkiezingen in slechts een van de Duitse deelstaten wordt er ook internationaal gereageerd op de uitslag van de verkiezingen in Saksen-Anhalt.

Zo feliciteert de voorzitter van de radicaal-rechtse partij Vox uit Spanje de AfD met "dit spectaculaire resultaat, dat grote hoop biedt voor Duitsland en Europa". Ook PVV-leider Wilders feliciteerde de AfD met de uitslag. "Gratuliere", schrijft hij op X.

'Populistische golf'

De Franse minister van Financiën Lescure laat weten zeer bezorgd te zijn over de uitslag. "Hieruit blijkt dat we voor een grote uitdaging staan in het licht van een populistische golf die zich momenteel over de hele wereld verspreidt en waartegen we ons moeten verzetten", aldus Lescure. Hij zegt onlangs Duitse zakenleiders te hebben gesproken die zich hier ook zorgen over maken.

De Poolse premier Tusk schreef gisteravond op X dat alleen "idioten" en "verraders" in Polen zich verheugen over de verkiezingswinst van de AfD. De Poolse minister van Buitenlandse Zaken noemde het feit dat de AfD bijna een absolute meerderheid heeft behaald een "zorgwekkend teken".

De Amerikaanse president Trump plaatste op zijn eigen platform Truth Social een schermafbeelding van de verwachte verkiezingsuitslag van de deelstaat. Hij voorzag de afbeelding verder niet van commentaar.

Ook tech-miljardair Elon Musk heeft de partij gefeliciteerd. "Gut gemacht", reageert hij op de winst van de AfD in Saksen-Anhalt. AfD-lijsttrekker Siegmund reageerde door Musk te bedanken "voor je steun en voor je heldere en uiterst belangrijke visie op de politieke ontwikkelingen van onze tijd, ook hier in Duitsland".

Zorgen herdenkingscentra

De Stichting Herdenkingscentra Buchenwald en Mittelbau-Dora, twee voormalige concentratiekampen, waarschuwt in een persbericht voor een "historische breuk". De partij maakt zich zorgen om wat de standpunten van AfD betekenen voor het geschiedenisonderwijs in de deelstaat.

"Voor het eerst sinds 1945 zou een extreemrechtse partij regeringsverantwoordelijkheid krijgen. Een partij die de verwerking van de nazimisdaden in diskrediet brengt en het herschrijven van de geschiedenis aankondigt, zou over staatsmiddelen beschikken om dit door te voeren."

Ook de kerken in Saksen-Anhalt zijn bezorgd over de uitslag. "De deelstaat is verdeeld. Onze zorg gaat uit naar de sociale vrede en de onderlinge verstandhouding tussen de mensen in onze deelstaat", laten de geestelijken van katholieke en protestantse kerken in een gezamenlijke verklaring weten.

Het gaat om zeven vliegvelden die voorlopig dicht blijven; de internationale luchthaven Soekarno-Hatta bij de hoofdstad Jakarta is dicht tot zeker 18.00 uur (lokale tijd). Dat betekent dat honderdduizenden reizigers kunnen rekenen op geannuleerde, vertraagde en omgeleide vluchten.

Bij de uitbarsting van de Anak Krakatau vielen dit weekend geen slachtoffers. Ook hoefde niemand geëvacueerd te worden. De dichtstbijzijnde bewoonde plek in de buurt van de vulkaan ligt op meer dan 16 kilometer afstand.

Toch kampt de lokale bevolking met problemen door de vulkaanuitbarsting. Eilanders werden wakker met as voor hun deur. Studenten krijgen online les, zodat ze op weg naar hun studie geen as hoeven in te ademen.

Ring van vuur

De vulkaan Anak Krakatau is een van de ongeveer 130 actieve vulkanen in Indonesië en ligt tussen de eilanden Java en Sumatra. De uitgestrekte Indonesische eilandengroep maakt deel uit van de 'Ring van vuur' in de Stille Oceaan. Dat is een gebied waar aardbevingen en vulkaanuitbarstingen veel voorkomen.

"De kans op nog meer uitbarstingen in de komende dagen blijft hoog", zegt Lana Saria van het Indonesische geologische agentschap. "Het gevaar zit hem vooral in vulkanische bommen (gesmolten gesteenten die door de lucht vliegen, red.), hevige asregen en mogelijke lavastromen bij aanhoudende vulkanische activiteit."

In 2018 was de vulkaan Anak Krakatau ook in het nieuws. Toen kwamen honderden mensen om het leven toen een deel van de vulkaan in zee stortte en een vloedgolf veroorzaakte.

Volgens het Rode Kruis heeft de hulpverlening in Gaza een kritiek dieptepunt bereikt; niet eerder sinds het in oktober 2025 overeengekomen staakt-het-vuren kwamen zo weinig spullen het gebied in. Israël laat de goederen niet binnen, daarom raken medicijnen, voedsel, brandstof en medische hulpmiddelen op, stelt de hulporganisatie.

Cogat, een onderdeel van het Israëlische leger dat de hulpgoederenstroom coördineert, ontkent dat er tekorten zijn en zegt dat voldoende goederen Gaza binnenkomen. Volgens de organisatie ligt het probleem bij Hamas, dat de hulp niet goed zou verdelen. Veel voedsel zou worden vernietigd omdat het te lang wordt bewaard.

Tentenziekenhuizen

"Deze week zijn ze in Gaza gestopt met alle hartoperaties, want er zijn niet genoeg materialen om die uit te kunnen voeren", zegt Harm Goossens, directeur van het Nederlandse Rode Kruis tegen de NOS. Volgens Goossens zijn ziekenhuizen in Gaza vaak niet meer operationeel. "Ze werken met tentenziekenhuizen, dat vinden we tegenwoordig vooruitgang. Dat laat zien hoe ernstig de situatie is."

In Gaza raken nog steeds mensen gewond door Israëlische aanvallen. Er zijn te weinig middelen voor behandelingen van botbreuken of amputaties: er zijn tekorten aan gips, schroeven, platen en pennen voor botoperaties. Ook zijn er te weinig ziekenhuismedicijnen, zoals antibiotica, pijnstillers en medicijnen tegen infecties. En verband, hechtmateriaal, handschoenen of katheters moeten soms worden hergebruikt om oplopende tekorten het hoofd te bieden, zegt het Rode Kruis.

Overlevingsstand

Na het staakt-het-vuren werd met Israël afgesproken dat er in totaal - voor alle hulporganisaties - 600 vrachtwagens per dag Gaza in zouden komen. "Dat wordt bij lange na niet gehaald", ziet Goossens. "Het gevolg is dat de humanitaire hulp daar tot volledige stilstand dreigt te komen."

Volgens de directeur zijn mensen nog altijd in "totale overlevingsstand". "Ze staan uren in de rij voor water. Mensen wonen met tien, vijftien, soms twintig mensen in tenten."

Ondanks het staakt-het-vuren leven Palestijnen nog altijd in stress en angst, zegt Goossens. "Er zijn nog steeds bombardementen, de mentale belasting is enorm. En de herfst komt eraan. Dan is het ook daar koud en nat, we maken ons daarom zorgen om ziektes."

Ondertussen staan de magazijnen met hulpgoederen op de Westelijke Jordaanoever en in Jordanië vol. Vrachtwagens met materialen wachten om Gaza binnen te gaan. De Nederlandse overheid heeft een oproep gedaan aan Israël om meer hulpgoederen toe te laten.

Goossens: "Het is frustrerend dat de oplossing een paar kilometer verderop klaarstaat. Die hulpmiddelen kunnen direct de levens van gewonde en zieke mensen redden. Als hulporganisatie wil je doen waar je voor op aarde bent: levens redden. Nu zijn onze hulpverleners met hun handen gebonden."

Eerst het weer: Vandaag zijn er flinke zonnige perioden die worden afgewisseld door enkele wolkenvelden. Bij een matige tot vrij krachtige zuidwestenwind wordt het 24 tot 28 graden en daarmee wordt het op veel plaatsen zomers warm.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten?

Wat heb je gemist?

De AfD heeft in Saksen-Anhalt bij deelstaatverkiezingen een enorme overwinning geboekt. De partij krijgt net niet genoeg stemmen om alleen te kunnen regeren. De rechts-radicale partij krijgt met 44 procent van de stemmen 39 van de 83 zetels in het deelstaatparlement.

Mogelijk helpt het populistische BSW de Afd aan een meerderheid: die partij haalde onverwacht de kiesdrempel en heeft eerder gezegd de AfD aan de macht te willen helpen.

De uitslag wordt in Duitsland een historisch keerpunt genoemd. De christendemocratische CDU halveerde in de deelstaat en komt uit op zo'n 18
procent.

Ander nieuws uit de nacht:

En dan nog even dit:

In het Duitse Hitzacker is gisteren prins Claus herdacht, de echtgenoot van prinses Beatrix. Claus werd geboren in Hitzacker. Gisteren zou hij honderd jaar zijn geworden.

Claus overleed in 2002. Op zijn honderdste geboortedag bezochten Beatrix, koning Willem-Alexander en prins Constantijn een monument voor Claus en wandelden ze over de Prinz-Claus-Promenade.

De Oranjes werden in Hitzacker toegejuicht door mensen met Nederlandse vlaggetjes:

Fijne dag!

Het tiendaagse gemiddelde kwam daarmee uit op tien, berekende scheepvaartanalist Kpler. Dat is het laagste aantal sinds mei, toen de oorlog nog volop woedde.

De VS viel gisteren drie Iraanse olietankers tankers aan voor de Iraanse kust, als reactie op Iraanse aanvallen op Amerikaanse marineschepen. Iran zei daarop zondag een onbemand Amerikaans voertuig te hebben geraakt, wat de Amerikaanse marine afdeed als "een grove leugen".

Patstelling

Ruim een half jaar na het begin van de oorlog lijkt er nog weinig uitzicht op een oplossing. Half juni kwamen de VS en Iran een raamwerk overeen om aan verdere vredesbesprekingen te werken, maar dat sneuvelde al snel in nieuwe aanvallen over en weer. De afgelopen dagen bleven beide landen elkaar bestoken.

Vanwege de onzekerheid die daardoor ontstond voor het scheepvaartverkeer durven maar weinig vaartuigen het risico aan om door de Straat van Hormuz te varen. Gisteren gingen een olietanker en drie vrachtschepen de zeestraat in.

Sinds woensdag zijn er geen grote olietankers meer uit de Straat gevaren. Een Saudische tanker deed zondag wel een poging, maar moest omkeren. Desalniettemin houdt de Amerikaanse president Trump vol dat de straat open is.

Schepen tegengehouden

Door de Amerikaanse zeeblokkade van de straat sinds medio juli werden daarnaast 92 schepen door de Amerikaanse marine gedwongen om te keren, maakte de bevelhebber in de regio gisteren bekend. Drie schepen werden onklaar gemaakt, nog eens twee werden geënterd om te kijken of het handelsembargo wel werd nageleefd.

Iran heeft ondertussen gezegd binnenkort een verboden zone af te kondigen in de Perzische Golf, waar schepen die lijken op te stomen richting de Straat van Hormuz niet mogen komen. Het regime laat weten dat die vaartuigen op een sanctielijst komen, al is niet helemaal duidelijk wat daarvan dan het gevolg is.

Wel liet een hoge Iraanse vertegenwoordiger gisteren weten dat Iran "sneller, zwaarder en pijnlijker" zal gaan reageren op Amerikaanse aanvallen. Parlementsvoorzitter Qalibaf noemde recente aanvallen op Amerikaanse doelen in de regio "nog maar het begin".

In de voorlopige uitslag komt de AfD, die in Saksen-Anhalt door de veiligheidsdienst als extremistisch is bestempeld, uit op net geen 44 procent van de stemmen. Dat is niet genoeg om alleen te regeren, zoals AfD-leider Ulrich Siegmund wil: zijn partij kan rekenen op 39 van de 83 zetels in het deelstaatparlement.

Toch ligt een rechts-radicale deelstaatregering binnen handbereik. Het populistische BSW heeft tegen de verwachting in de kiesdrempel van 5 procent nipt gehaald en krijgt naar verwachting vijf zetels. Die partij heeft eerder gezegd bereid te zijn om de AfD aan de macht te helpen, maar laat het nu in het midden.

'Historisch keerpunt'

De historische zege van AfD laat de Duitse politiek op zijn grondvesten trillen. De partij is al langer sterk in Oost-Duitsland, dat zich achtergesteld voelt ten opzichte van het westen. Toch hielden velen zo'n grote overwinning voor onmogelijk. In de Duitse regering is de schok merkbaar en wordt van niets minder dan een historisch keerpunt gesproken.

Lang werd gedacht dat de AfD bestreden kon worden met de zogeheten Brandmauer: de complete isolatie van de partij door op geen enkele manier samen te werken. Die wens is niet uitgekomen.

CDU-bondskanselier Merz wilde de AfD laten halveren door een streng asielbeleid op te zetten. Het omgekeerde gebeurde: de AfD is verdubbeld, de CDU gehalveerd. Voor de AfD-aanhanger gaat het beleid alsnog niet ver genoeg.

Ook onthullingen over extreemrechtse contacten, vriendjespolitiek en uitgesproken pro-Russische standpunten hebben de kiezers niet afgeschrikt, evenals waarschuwingen van Holocaustoverlevenden en kerken om niet op de partij te stemmen. Kiezers wuifden de bezwaren weg en noemden de 'oude partijen' simpelweg fout, corrupt en elitair.

Het laat de middenpartijen met de handen in het haar achter: niets lijkt te werken om de opmars van de AfD te stoppen. De partij zelf voelt zich onoverwinnelijk. Deze uitslag sterkt bovendien de extremistische flank, die heeft laten zien dat kiezers zich niet laten afschrikken door een radicalere koers.

Met deze uitslag neemt de druk op bondskanselier Merz toe. Al langer bestaat er onvrede over hem. Die is er binnen zijn eigen partij, maar vooral onder kiezers. In eerste krantencommentaren wordt opgeroepen tot zijn vertrek, evenals bij het lagere partijkader. Dat geluid zal nu aan momentum winnen.

Hoe verder?

In Saksen-Anhalt volgen nu politieke onstuimige weken. BSW pleit voor een zakenkabinet, maar als dat niet lukt, staat de partij open om AfD-leider Siegmund tot premier te benoemen. Het alternatief is een coalitie van alle andere partijen samen, behalve de AfD. Dat is niet realistisch, omdat er meerdere onderlinge blokkades bestaan.

Tot nu toe wees de AfD zelf coalitievorming af, ook met BSW. Siegmund zegt zijn hand "als een democraat" uit te steken, maar alleen op voorwaarde dat de AfD-plannen worden doorgevoerd.

Plannen AfD

Zo wil de AfD in de eerste honderd dagen asielkinderen naar aparte klassen verplaatsen, een verbod op regenboogvlaggen op scholen invoeren en het verdrag dat de publieke omroep regelt opzeggen. Daarna wil de partij subsidies voor 'anti-Duitse' cultuur en kerkelijke organisaties stopzetten, geschiedenisonderwijs aanpassen en de veiligheidsdienst vervangen.

Veel van de asielplannen zijn ongrondwettelijk of worden op landelijk niveau geregeld, met andere woorden: daar kan Siegmund niet veel aan doen. Wel kan de AfD asielopvang versoberen en het onderwijs van asielkinderen veranderen. Ook belooft Siegmund "buitenlandse restaurants onder druk te zetten", zodat zij vertrekken, en kerken te straffen die kerkasiel verlenen.

De afgelopen maanden heeft de huidige deelstaatregering zich al voorbereid op een AfD-regering. Er zijn recent wetten aangenomen om de rechterlijke macht te beschermen, evenals de publieke omroep en politieke onderwijsprogramma's. Ook zijn er plannen om de toegang van de veiligheidsdienst van Saksen-Anhalt tot staatsgevoelige informatie te beperken.

Impasse

Het kan nog lang duren voordat de deelstaat een nieuwe regering heeft, met of zonder de AfD. Mogelijk wacht een maandenlange impasse: er is geen wettelijke datum vastgesteld wanneer de premiersverkiezingen moeten plaatsvinden.

In politiek Berlijn kunnen ondertussen de wonden worden gelikt. En vooruitgekeken, want over twee weken volgen nog twee deelstaatverkiezingen: in Berlijn en in de Oost-Duitse deelstaat Mecklenburg-Voor-Pommeren.

Ook daar groeit de AfD, maar anders dan in Saksen-Anhalt lijkt het daar volgens peilingen nog geen gelopen race en kunnen de regeringspartijen meestrijden om de winst. Dat kan hoop bieden voor de Duitse regering.

Het incident gebeurde in de plaats Canfield, tussen Cleveland en Pittsburgh, waar Acton op de plaatselijke braderie kiezers ontmoette. Enkele omstanders raakten gewond toen de man hen in zijn poging bij Acton te komen tegen de grond duwde. Zij konden na behandeling door de EHBO verder.

"Ik zag ineens een flinke kerel allemaal mensen wegduwen", zegt partijgenoot John Boccieri tegen de plaatselijke krant. "Hij werkte flink wat mensen naar de grond, onder wie een oudere heer van waarschijnlijk boven de 80."

Meerdere wapens

De 38-jarige man bleek later twee handvuurwapens, een taser en een boksbeugel op zak te hebben. Zijn motief en wat hij precies van plan was wordt nog onderzocht.

Acton laat weten blij te zijn met het kordate optreden van de beveiliging. "Acton zal zich blijven inzetten tegen de chaos, de haat en het venijn dat ons tegen elkaar opzet", laat een woordvoerder weten.

Haar Republikeinse tegenkandidaat Vivek Ramaswamy reageert ook dat geweld geen plaats dient te hebben in de politiek. "Kandidaten moeten kiezers kunnen ontmoeten zonder zich zorgen te maken over dreigingen of geweld. Dit is compleet onacceptabel."

Toename van geweld

Toch is er de afgelopen jaren een toename van politiek geweld in de VS te zien. Zo overleefde Donald Trump als kandidaat en president al meerdere aanslagen en raakte in 2022 de man van de fractieleider Nancy Pelosi zwaargewond bij een hameraanval.

Vorig jaar werden een Democratische politica uit Minnesota en haar man doodgeschoten, evenals conservatief commentator Charlie Kirk enkele maanden later.

In Ohio strijden Acton en Ramaswamy in een nek-aan-nekrace om de opvolger te worden van vertrekkend gouveneur DeWine, een Republikein. Ondernemer Ramaswamy kreeg enige landelijke bekendheid toen Trump hem samen met Elon Musk aanwees om radicaal overheidsuitgaven terug te dringen.

Het ging zaterdagavond mis bij een religieus festival ter ere van de beschermheilige van de plaats Temascalcingo, ruim 150 kilometer ten noordwesten van Mexico-Stad. Blijkbaar ging een voorraad vuurwerk af in een magazijn.

Hoe groot de ravage is, is goed te zien op de eerste beelden:

Zaterdagavond was het juist druk met mensen die de vuurwerkshow wilden bekijken. Doordat door de explosie een muur instortte, werd het reddingswerk bemoeilijkt.

"Alles ontplofte ineens, precies naast waar de priester voorging in de mis. Het was heel eng", zegt een getuige. "Mensen duwden elkaar aan de kant in een poging naar buiten te komen. Daarbij werden veel gewonden onder de voet gelopen, vreselijk."

Zeker 64 mensen zijn in het ziekenhuis behandeld, niet alleen aan brandwonden maar ook aan botbreuken door het vallende puin. Verschillende slachtoffers zijn vanwege de ernst van hun verwondingen overgebracht naar gespecialiseerde ziekenhuizen verder weg.

Volgens de brandweer van Miami-Dade raakte het vliegtuig daarbij meerdere voertuigen. Er vielen in totaal vijf doden, het is niet duidelijk of dat inzittenden van het vliegtuig of de auto's waren.

Vijf personen raakten gewond, drie van hen zijn er ernstig aan toe. Om het vuur te bestrijden werden meer dan zestig brandweerlieden van Miami-Dade ingezet.

Motor bleef draaien

Op beelden van het incident is te zien dat grote hoeveelheden zwarte rook uit het toestel komen. Rond het vliegtuig staan auto's en vrachtwagens stil. De brandweer moest verschillende beknelde automobilisten uit hun voertuigen redden.

Het reddingswerk werd bemoeilijkt doordat een van de motoren van het vliegtuig nog was blijven draaien. Daardoor konden brandweerlieden lang niet dichtbij genoeg komen. Pas toen de motor met bluswater was stilgelegd, kon men bij het toestel komen.

Beelden van het vliegtuig:

Het toestel was in Miami geland na te zijn vertrokken uit San Juan in Puerto Rico. Volgens de Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA schoot het vliegtuig aan het einde van de landingsbaan door. Het kruiste vervolgens een weg bij de luchthaven waarna het in een weiland tot stilstand kwam.

Het lijkt op de beelden grotendeels intact, maar over de omvang van de schade is nog weinig bekend. Ook is nog niet duidelijk waardoor het vrachtvliegtuig van de landingsbaan raakte. Alle startbanen en taxibanen werden enige tijd gesloten voor landende en vertrekkende voertuigen, inmiddels is de luchthaven het vliegverkeer weer aan het opstarten.

Passagiers met vluchten die vandaag gepland staan, moeten rechtstreeks bij hun luchtvaartmaatschappij de status van hun vlucht controleren voordat ze naar de luchthaven gaan, aldus de luchthaven op X.

Luchtvaartautoriteit FAA gaat onderzoek doen naar het incident.

Vanwege de strenge veiligheidsmaatregelen moesten deelnemers uren in de rij staan voor ze zich konden aansluiten bij de optocht. Veel parochies uit Moskou en omliggende provincies hadden delegaties gestuurd, onder aanvoering van de plaatselijke priester. Ook waren er leden van orthodoxe en politieke organisaties, zoals de nationalistische Russische Gemeenschap.

Een jaar geleden werd al een vergelijkbare processie gehouden. De Russisch-orthodoxe kerk wil er een jaarlijks terugkerende traditie van maken, zoals die ook bestond voor de Oktoberrevolutie van 1917. Het belangrijkste verschil met vorig jaar is dat er, in een speciale schrijn, stoffelijke resten werden meegedragen van Dmitri Donskoj, een legendarische Moskouse grootvorst uit de veertiende eeuw die in 1988 heilig is verklaard.

Mongools leger verslagen

In augustus werden de resten van Dmitri aangetroffen in een sarcofaag in het Kremlin waar ze zich al 500 jaar bevonden. Het gaat hoofdzakelijk om beenderen. President Poetin kwam voor het oog van de televisiecamera's naar de kathedraal van de aartsengel Michaël om de 'vondst' te aanschouwen, kreeg ter plekke tekst en uitleg van onderzoekers en woonde een gebedsdienst bij.

Patriarch Kirill benadrukte dat "deze gebeurtenis door de wil van God plaatsvindt op een bijzonder moment", waarmee hij doelt op de oorlog in Oekraïne. Net als in de tijd van Dmitri Donskoj wordt volgens hem geprobeerd "onze kerk en samenleving te verdelen". Kirill roept op te bidden tot Dmitri, opdat die God vraagt om "het Russische land" te beschermen tegen vijanden en om "kracht voor ons leger".

Dmitri Donskoj ('van de Don') schreef geschiedenis door in 1380 aan de rivier de Don een Mongools leger te verslaan in wat bekend werd als de Slag op het Snippenveld. Die overwinning toonde aan dat de Mongolen, sinds halverwege de dertiende eeuw heer en meester in wat later Rusland zou heten, te verslaan waren. Twee jaar later moest Dmitri toch weer buigen voor de Mongolen, die daarna nog meer dan honderd jaar heer en meester bleven.

"Hoe meer heiligen er met ons zijn, hoe waardevoller deze processie," zegt een van de deelneemsters aan de processie tegen de NOS-televisieploeg. "Dit is heel belangrijk voor ons allemaal", beaamt een man. "Want Dmitri Donskoj heeft de Slag op het Snippenveld gewonnen, maar ook het voorbeeld gegeven van een orthodoxe familie, hij had elf kinderen. Wij moeten ook weer grote gezinnen hebben, met veel kinderen, om het kwaad in de wereld te weerstaan."

De processies behoren tot de grootste publieke manifestaties in Moskou sinds daar in het voorjaar van 2021 tienduizenden mensen de straat op gingen om de vrijlating te eisen van de gearresteerde oppositieleider Aleksej Navalny.

In maart 2024 kwamen opnieuw tienduizenden Moskovieten bijeen om Navalny de laatste eer te bewijzen. Hoewel geen demonstratie, liep die begrafenis uit op een politieke manifestatie, waar mensen leuzen scandeerden tegen Poetin en tegen de oorlog.

Smeekbede voor de overwinning

Publieke bijeenkomsten worden in Moskou stelselmatig verboden, onder het voorwendsel dat de allang voorbije coronapandemie geen samenscholingen toelaat. Maar dat was geen beletsel voor deze religieuze processies.

De processie in Moskou is evenzeer een politieke als een religieuze bijeenkomst, en moet laten zien dat de Russisch-orthodoxe kerk als een man achter het Kremlin staat. "De eenheid van het Russische volk, dat is het belangrijkste", zegt een man voor de NOS-camera. "Als we verenigd zijn, zijn we onoverwinnelijk. Daarom zullen wij winnen."

Sinds de Russische inval in Oekraïne in 2022 zijn de toch al innige banden tussen het Kremlin en de Russisch-orthodoxe kerk nog verder aangehaald. Patriarch Kirill verplichtte zijn priesters in de kerkdienst een gebed te gebruiken dat een smeekbede voor de overwinning bevat. Priesters die weigerden zijn uit hun ambt gezet.

Bij de 86-jarige koningin is een bloedophoping in haar heup vastgesteld. Ook is sprake van lichte uitdroging. Beide worden behandeld.

Margrethe II is sinds 14 januari 2024 geen regerend vorstin meer. Ze deed toen vrijwillig afstand van de troon ten gunste van haar zoon Frederik X.

Volgens het koningshuis is Margrethe goedgemutst en maakt ze het naar omstandigheden goed. Naar verwachting blijft ze de komende week in het ziekenhuis voor observatie en behandeling.

Uitvaart Noorse koning Harald

Door haar opname kan Margrethe woensdag niet aanwezig zijn bij de uitvaart van de Noorse koning Harald V in Oslo. Hij overleed eind vorige maand op 89-jarige leeftijd.

Het Deense koningshuis laat weten met een nieuwe verklaring te komen zodra er meer informatie is.

De winst van de AfD lijkt niet voldoende voor een absolute meerderheid van de zetels in het deelstaatparlement, iets wat wel voor mogelijk werd gehouden. Omdat van één partij onzeker is of die de kiesdrempel haalt, kan dat nog veranderen.

De partij in kwestie, BSW, staat inmiddels in meerdere prognoses op 5 of 5,1 procent. Dat is genoeg om toe te treden tot het parlement en daarmee raakt een meerderheid voor de AfD uit zicht. Vannacht wordt een voorlopige uitslag verwacht.

Groot gat met andere partijen

Het gat tussen de AfD en de andere partijen is enorm. De CDU van bondskanselier Merz eindigt volgens de prognose met 17,5 procent van de stemmen als tweede. Die partij is meer dan gehalveerd. Andere partijen krijgen minder dan 10 procent van de stemmen.

Zo reageerden AfD-leden om 18.00 uur op de exitpoll:

In de Oost-Duitse deelstaat werd gestemd voor een nieuw parlement. In alle peilingen stond de AfD op meer dan 40 procent van de stemmen. Maar de grote vraag die boven de verkiezing hangt, is of het genoeg is om alleen te regeren. In heel Duitsland en daarbuiten wordt daarom met spanning naar de verkiezingen in Saksen-Anhalt gekeken.

Hoge opkomst

De opkomst lag rond de 78 procent en is daarmee de hoogste in de deelstaat sinds de hereniging van Duitsland in 1990. Ook is het percentage veel hoger dan bij de vorige verkiezingen, vijf jaar geleden. Toen kwam 60 procent van de kiezers opdagen.

De AfD is van oudsher sterk in Oost-Duitsland, maar de partij regeerde nog nooit. Middenpartijen wezen steeds iedere vorm van samenwerking met de AfD af. Lijsttrekker Ulrich Siegmund liet op zijn beurt weten alleen solo te willen regeren.

Duitsland-correspondent Charlotte Waaijers volgt de verkiezingen in Maagdenburg:

"Dit is het beste resultaat dat de AfD tot nu toe gehaald heeft bij grote verkiezingen. Voor alle kiezers die voor de partij hebben gekozen, gaat hiermee mogelijk een lang gekoesterde droom in vervulling: eindelijk een AfD-regering. De partij heeft tot nu gezegd alleen te willen regeren, om geen compromissen te hoeven sluiten. Of deze uitslag daarvoor genoeg is, valt op dit moment niet te zeggen. Het gaat er heel erg om spannen.

Nagenoeg alle andere kiezers maken zich juist grote zorgen over de mogelijk eerste radicaal-rechtse regering in Duitsland sinds de Tweede Wereldoorlog. Zij vrezen voor extreme plannen die tegen de grondwet ingaan, die de deelstaat flink kunnen veranderen.

Daarnaast dreigt voor de andere politieke partijen een nachtmerrie: het scenario dat ze met z'n allen samen een regering moeten vormen om de AfD buiten de deur te kunnen houden, terwijl ze inhoudelijk ver uit elkaar liggen. Dat kan de groeiende ontevredenheid waarmee zij te kampen hebben juist versterken."

Lijsttrekker Siegmund reageerde op de exitpoll dat de AfD "geschiedenis heeft geschreven". Hij zegt wel bereid te zijn om met andere politieke partijen te praten, maar over onderwerpen als migratie en veiligheid valt niet te onderhandelen.

Landelijk partijleider Alice Weidel spreekt van een "historisch resultaat" en zegt dat de partij een duidelijk mandaat heeft om te regeren in de deelstaat. Haar collega-partijleider Chrupalla zegt dat de zogenoemde Brandmauer vandaag is weggestemd. Dat is de afspraak van politieke partijen om nooit met extreemrechts in zee te gaan.

PVV-leider Geert Wilders heeft de AfD gefeliciteerd met de zege. "Gratuliere", stuurt hij op X.

'Signaal afgegeven'

Andere partijen reageren met ontzetting op de grote winst van de AfD. Lijsttrekker van Die Linke, Eva von Angern, spreekt van een "zwarte dag voor Saksen-Anhalt".

"Wat we hier zien, is een dramatische situatie", zei Felix Banaszak, de landelijk voorzitter van de Groenen. Wel is hij blij met het resultaat van zijn eigen partij, dat het hoogst ooit is in Saksen-Anhalt.

Sven Schulze, lijsttrekker van grote verliezer CDU, zegt dat de partij een nederlaag heeft geleden. Maar hij wijst als huidige premier van de deelstaat ook op de hoge opkomst. "Dit is democratie." Kiezers hebben volgens hem een signaal afgegeven. "Het is nu zaak dat degenen die verantwoordelijkheid gaan dragen in het parlement, dat signaal oppakken."

De AfD in Saksen-Anhalt is volgens de veiligheidsdienst extremistisch, onder meer omdat de partij banden heeft met extreemrechtse organisaties.

De partij wil de rechten van asielzoekers inperken en hen zo veel mogelijk laten terugkeren naar het land van herkomst. Ook is de partij van plan om te stoppen met lhbti-voorlichting, wat volgens de partij neerkomt op het "promoten van seksuele afwijkingen". Wat betreft de AfD moet er daarnaast een einde komen aan de financiering van de publieke omroep, van "anti-Duitse" cultuur en kerkelijke organisaties.

Eigen grondwet

Deelstaten in Duitsland hebben veel bevoegdheden. Anders dan een Nederlandse provincie gaat een Duitse deelstaat onder meer over het onderwijs, de politiewetgeving en een deel van de belastingen.

Een deelstaat heeft een eigen grondwet, regering en veiligheidsdienst. Ook over zaken die federaal worden besloten, zoals asiel en buitenlands beleid, praten de deelstaatregeringen mee.

De herdenking was in de Noord-Duitse plaats Hitzacker, waar Claus von Amsberg werd geboren. Beatrix, Willem-Alexander en Constantijn bezochten een monument voor Claus en wandelden over de Prinz-Claus-Promenade.

Ook gaf Willem-Alexander water aan de zogeheten koningslinde. Deze boom werd in 2013 geplant en recent naar een andere plek verplaatst.

De koninklijke familie op bezoek in Hitzacker:

Claus, afkomstig uit een adellijke familie, ontmoette Beatrix voor het eerst in 1962 tijdens een feest van vrienden in Bad Driburg. Daarna kwamen Claus en Beatrix elkaar vaker tegen en in 1965 maakten ze bekend dat ze zouden gaan trouwen.

Dat nieuws werd in Nederland niet door iedereen met gejuich ontvangen. Claus was lid geweest van de Hitlerjugend en had in de Wehrmacht gediend, wat twintig jaar na de oorlog erg gevoelig lag. Tegen het aanstaande huwelijk werd geprotesteerd met teksten als "Claus, terug naar je Heimat" en "Claus Raus".

Historicus Loe de Jong kreeg de opdracht onderzoek te doen naar het oorlogsverleden van Claus. Hij concludeerde dat Claus geen oorlogsmisdaad kon worden verweten. Ook in het parlement werd hevig gedebatteerd, maar uiteindelijk stemden beide Kamers in met het huwelijk.

Claus was een belangrijke adviseur van Beatrix, liet de toenmalige koningin zich geregeld ontvallen. Ook hield de prins zich bezig met ontwikkelingssamenwerking. Zo werd hij in 1970 benoemd tot voorzitter van de Nationale Commissie voor Ontwikkelingsstrategie, die de regering adviseerde over dit beleid.

Eind jaren 80 kreeg de prins de diagnose parkinson. Op 6 oktober 2002 overleed hij als gevolg van deze ziekte en een longontsteking.

Na zijn overlijden bezocht Beatrix al vaker de geboorteplaats van Claus. Zo onthulde ze hier in 2005 een borstbeeld van hem en opende ze in 2014 de Prinz-Claus-Promenade.

De aanslag was met bijna drieduizend slachtoffers de dodelijkste terreurdaad ooit. Maar het aantal slachtoffers van de giftige stoffen die uit de puinresten van de torens vrijkwamen, is inmiddels vele malen hoger. Ongeveer negenduizend mensen zijn daar aan overleden, zo is de schatting.

Vanaf dit jaar wordt tijdens de herdenking ook bij die slachtoffers stilgestaan. Er klinken niet langer zes bellen, voor elke gebeurtenis van de aanslag één, maar zeven: speciaal voor de mensen die later overleden aan 9/11-gerelateerde ziektes.

Neem brandweerman Bill Gormley. Hij was een van de eersten op de rampplek en werkte er vervolgens maandenlang. Volgens zijn dochter Bridget had Bill wel een zuurstofmasker, maar dat was te onpraktisch. Daarom werkten zijn collega's en hij meestal zónder masker.

"Ze waren zich bewust van de risico's en grapten dat het hen waarschijnlijk ooit het leven zou kosten", vertelt Bridget, die de vrienden van haar vader sprak voor haar documentaire Dust. Daarin is ook een opname te zien van Bill zelf, die de rampplek beschrijft: "Ik zag niets dan staal en stof."

Haar vader kreeg in 2016 een agressieve vorm van kanker. Een halfjaar later stierf hij. "De zevende bel is een gepaste, stijlvolle en perfecte manier om ook de mensen die later zijn overleden, en nog steeds sterven aan de gevolgen van 9/11, te herdenken", vindt Bridget.

Het luiden van de zevende bel is mede te danken aan de inspanningen van aannemer John Feal. Zijn rubberen laarzen smolten als sneeuw voor de zon, toen hij in de dagen na 11 september over de smeulende resten van het World Trade Center in New York liep. Zelfs het plexiglas van zijn graafmachine smolt. "De geur zal me de rest van mijn leven najagen, dat ruiken wens ik m'n ergste vijand niet toe." Wat hij toen nog niet wist, was hoe giftig die geur was.

Feal leidde puinruimwerkzaamheden op Ground Zero, maar belandde in het ziekenhuis nadat 3.500 kilogram staal op zijn voet terechtkwam tijdens bergingswerkzaamheden. Daardoor kreeg hij gangreen (het afsterven van weefsel) en sepsis, ook wel bloedvergiftiging genoemd, wat leidde tot orgaanfalen. "Ik was bijna dood", zegt hij. Hij moest 46 keer worden geopereerd.

In de jaren die volgden, nam Feal het initiatief voor het Glade-monument ter herinnering aan de latere 9/11-slachtoffers. Ook richtte hij de FealGood Foundation op. Samen met tv-comedian Jon Stewart lobbyde hij onvermoeibaar in Washington DC voor hulpverleners en anderen die gewond raakten of ziek werden in de nasleep van de aanslagen. Het leidde tot de totstandkoming van de Zadroga Act, vernoemd naar James Zadroga, een politieagent die overleed aan een longziekte die hij opliep tijdens het werk op Ground Zero.

69 vormen van kanker

De wet maakte schadevergoedingen en een gratis gezondheidsprogramma mogelijk voor mensen die zich de maanden na de ramp in Lower Manhattan bevonden, en pas later de gevolgen ondervonden. Als ze na verloop van tijd kanker krijgen, gaat de Amerikaanse overheid ervan uit dat dit verband houdt met hun blootstelling. Het gaat om 69 vormen van kanker.

Niet alleen Amerikanen komen in aanmerking voor de schadevergoedingen van 250.000 dollar, benadrukt letselschadeadvocaat Michael Barash. "Ook Nederlanders en andere niet-Amerikanen die er rond die tijd woonden of werkten." Familieleden van kankerpatiënten die komen te overlijden, kunnen aanspraak maken op drie tot vier ton.

Het advocatenkantoor van Barash ligt drie blokken van Ground Zero en behartigt de belangen van tienduizenden 9/11-slachtoffers. "Wij hebben dezelfde lucht ingeademd, met dezelfde gevolgen. Ik heb zelf twee vormen van kanker. Mijn zakenpartner, mijn secretaresse en een jurist kregen het ook. Twee andere collega's stierven al voor hun vijftigste aan kanker."

Beurs weer open

Volgens Feal zijn er inmiddels zo'n negenduizend mensen overleden aan ziekten die verband houden met de giftige stoffen. "De lokale autoriteiten beweerden al kort na de aanslag dat de lucht veilig in te ademen was, zodat de beurs op Wall Street weer open kon."

Recent zette de regering-Trump kwaad bloed met forse bezuinigingen op de gezondheidszorg. Ook het WTC Health Program werd flink gekort. Na publieke en politieke verontwaardiging is die ingreep teruggedraaid, maar volgens John Feal hebben tientallen ontslagen medewerkers hun baan nog steeds niet terug.

Dat er vrijdag tijdens de herdenking officieel wordt stilgestaan bij de groep waar Feal zich al 25 jaar voor inzet, biedt troost. "Het betekent alles voor me dat ik er deel van mag uitmaken."

Volgens de gezanten voerden zij met Zelensky "belangrijke en inhoudelijke discussies" en kijken zij uit naar "verdere vooruitgang". Over wat er precies is besproken en of er nu concrete plannen op tafel liggen die een stap kunnen betekenen richting vrede tussen Rusland en Oekraïne, is vooralsnog niets bekend.

Zelensky zei dat de eerste gesprekken tussen Amerika en Oekraïne zijn afgerond.

Ook gisteren kwam er geen duidelijkheid over wat de Amerikaanse gezanten tijdens een drie uur durend onderhoud in Moskou met Poetin bespraken. Een vooraanstaande buitenlandadviseur van Poetin prees de Amerikanen voor hun gedegen voorbereiding op hun gesprek met Poetin en noemde de bijeenkomst constructief, openhartig en nuttig. Hij zweeg echter over tastbare resultaten.

'Substantiële plannen'

De Amerikanen hadden het enkel over "substantiële plannen" die waren besproken waarvan de resultaten binnen "enkele weken" worden gepresenteerd. Na de gesprekken in Moskou vlogen Witkoff en Kushner vrijwel direct door naar het Poolse Rzeszów om daar de trein naar Oekraïne te pakken. Volgens Zelensky was het vanwege Russische luchtaanvallen voor de Amerikanen niet veilig om per vliegtuig naar Kyiv te reizen.

Op het treinstation van de Oekraïense hoofdstad werden zij onthaald door hoge regeringsfunctionarissen waarna Zelensky de Amerikaanse delegatie in Kyiv een rondleiding gaf door de Sint-Sofiakathedraal. De kathedraal staat op de Werelderfgoedlijst van Unesco en is vanwege de oorlog ook aangemerkt als Werelderfgoed in Gevaar.

Terwijl de gesprekken in Rusland nog gevoerd werden, kondigde Zelensky op sociale media al aan dat hij klaar was om de Amerikanen te ontvangen. "We willen het einde van de oorlog dichterbij brengen", schreef hij op X. "Vrede is nodig. Veiligheidsgaranties zijn nodig. Een waardig naoorlogs vredesakkoord is nodig. Onze voorstellen liggen klaar."

Gevechten gaan door

Zelensky zou de gesprekken met Amerika niet alleen voeren: volgens de Kyiv Independent schuiven ook hooggeplaatste veiligheidsadviseurs uit Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk aan. Welke voorstellen Zelensky aan Witkoff en Kushner wil voorleggen, is niet bekend.

Poetin en Zelensky hadden toegezegd de aanvallen op elkaars hoofdsteden op te schorten zolang de besprekingen gaande zijn, maar elders werd gewoon doorgevochten. Volgens Oekraïense autoriteiten kwamen bij droneaanvallen in de regio's Zaporizja en Charkiv en rondom Kyiv negen burgers om, waaronder een 11-jarig kind. Zeker 68 mensen raakten gewond.

Op zijn beurt voerde het Oekraïense leger aanvallen uit op een grote olieraffinaderij in de Russische regio Ryazan en op meerdere steden diep in Rusland. The Kyiv Independent heeft het over de zuidelijke steden Rostov aan de Don en Batajsk. Meerdere woongebouwen raakten daar beschadigd, een kind moest worden opgenomen in het ziekenhuis.

Witkoff en Kushner, de schoonzoon van de Amerikaanse president Trump, bezochten Moskou voor het laatst in januari. Het is voor het eerst dat zij Kyiv bezoeken.

De bus raakte rond 21.00 uur lokale tijd tussen Chã das Caldeiras en Campanas de Cima van de weg en stortte daarna in een metersdiep ravijn. Volgens het nationale persbureau zat de bus vol met leerlingen van middelbare scholen uit de plaatsen Curral Grande en Ponta Verde, in het noordoosten van het eiland. Over de exacte leeftijden van de tieners is niets bekend.

30 meter omlaag

De bus viel 30 meter naar beneden om uiteindelijk in een moeilijk bereikbare beek terecht te komen. De reddingswerkzaamheden worden hierdoor aanzienlijk bemoeilijkt. Hulpdiensten zijn nog altijd bezig op de plek van het ongeluk. Het dodental loopt mogelijk nog op.

De lokale autoriteiten zeggen dat de busreis niet was georganiseerd door de scholen, maar door de buschauffeur, iets wat hij jaarlijks deed aan het begin van het schooljaar. De buschauffeur behoort tot de inzittenden die zijn omgekomen.

Vanwege de omvang van het ongeluk zijn alle medewerkers van het ziekenhuis op Fogo opgeroepen. De president van Kaapverdië heeft op sociale media zijn medeleven met de nabestaanden betuigd. Hij noemt het ongeluk "een grote catastrofe".

Waarom zijn de gevechten juist nu weer hervat? En belangrijker: hoe komen beide partijen er nog uit?

Waar staan we nu?

Zes maanden na het begin van de oorlog zit het conflict in een patstelling. De Amerikaanse en Israëlische luchtaanvallen op Iran van de afgelopen maanden hebben het regime ernstig verzwakt, maar niet op de knieën gekregen.

Van de militaire route stapte de VS daarom over naar de economische. Vorige week kondigde de Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent nieuwe sancties af, in wat hij "economic D-day" noemde. Hij dreigde onder meer om buitenlandse bedrijven, banken en scheepvaartmaatschappijen te straffen als zij Iran blijven helpen bij de verkoop van olie.

Teheran regeerde nuchter. "Ze spelen keer op keer dezelfde film af", aldus de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi. "Ook deze keer is die gedoemd te falen."

Het Iraanse regime lijkt dus nog niet te buigen en dat heeft de VS weer naar militaire middelen doen grijpen, zegt Amerikadeskundige Casper Thomas. "Deze oorlog wordt inmiddels ook wel de 'start-stop-oorlog' genoemd: het ligt even stil, en dan worden de gevechten weer hervat."

De economische druk loopt op

Toch is het de vraag hoelang Teheran deze cyclus kan volhouden. Door de Amerikaanse blokkade van Iraanse havens ligt de olie-export ver onder het niveau van voor de oorlog. De inflatie op voedingsmiddelen is torenhoog en de waarde van de Iraanse munt bereikte deze week een dieptepunt.

De nieuwe sancties dreigen de economie nog verder te verzwakken, met maatschappelijke onrust als gevolg. De eerste effecten daarvan zijn al zichtbaar, zegt Babak Rezaeedaryakenari, universitair hoofddocent internationale betrekkingen aan de Universiteit Leiden. "We zien op social media dat de onvrede onder Iraniërs toeneemt. Het hoofd van de rechterlijke macht, Gholam-Hossein Mohseni-Ejeif, heeft al publiekelijk gewaarschuwd dat nieuwe protesten hard zullen worden neergeslagen. Het regime lijkt dus nerveus te worden."

Maar ook Amerikanen voelen de oorlog in hun portemonnee. De dieselprijs bereikte deze week een record en dat merken Amerikanen niet alleen aan de pomp, maar ook in de supermarkt. Thomas: "De Democraten grijpen dit in de campagne van de tussentijdse verkiezingen aan om te zeggen: Trump beloofde geen nieuwe oorlogen te starten. Kijk waar we nu staan."

Onenigheid in de top

En ook achter de schermen rommelt het in beide kampen. Binnen de regering-Trump bestaan grote meningsverschillen over de aanpak van de Iran-oorlog. De afgelopen tijd stapten meerdere functionarissen binnen de krijgsmacht op of werden ontslagen. En de onvrede binnen de Amerikaanse legertop over defensieminister Pete Hegseth neemt toe.

Amerikakenner Thomas: "Dat is het logische gevolg van een oorlog die maar voortduurt, zonder duidelijke uitweg. Als er extern geen successen zijn, loopt intern de frustratie op."

Ook in Iran is er nauwelijks sprake van eensgezindheid binnen het regime, zegt hoogleraar Rezaeedaryakenari. Sinds de dood van opperste leider Ali Khamenei en andere politieke en geestelijke leiders, "spreekt het regime niet meer met één stem". "President Pezeshkian en buitenlandminister Araghchi willen onderhandelen, hardliners in de top willen dat absoluut niet."

Khamenei's zoon, ayatollah Mojtaba Khamenei, volgde zijn vader op, maar raakte zelf ernstig gewond bij de aanval die zijn vader het leven kostte. Sindsdien is hij niet in het openbaar verschenen. "Los daarvan heeft hij niet de ervaring en het charisma van zijn vader", zegt Rezaeedaryakenari.

Hoe nu verder?

Amerika en Iran zitten beide niet te wachten op een terugkeer naar een grootschalige oorlog, zeggen de analisten. Thomas verwacht dat het conflict voorlopig blijft "smeulen", zonder formeel einde. "Trump wil geen gezichtsverlies. Maar hoe langer dit voortsleept, hoe moeilijker het wordt om deze oorlog als een succes te verkopen."

Rezaeedaryakenari ziet voor Iran twee mogelijk uitkomsten: ofwel het volk komt weer in opstand, waarna de VS zich zal terugtrekken in de hoop dat het volk zelf het regime ten val brengt. "Of de economische druk wordt zo groot dat het regime terug aan de onderhandelingstafel wordt gedwongen. Maar het is zeer de vraag wie dan als eerste bereid is concessies te doen."

Onder andere door de oorlog in Iran komt de bodem van de westerse luchtafweervoorraad in zicht. "Amerika kan geen twee oorlogen tegelijk voeren":

Rond 04.00 uur (05.00 uur Nederlandse tijd) kondigde Israël een evacuatiebevel af voor een deel van Arab Salim. Het doelwit in Arab Salim zou een pand zijn waar Hezbollah zich volgens Israël ophoudt.

Het Israëlische leger zegt de aanvallen te hebben uitgevoerd als reactie op droneaanvallen van Hezbollah. Israëlische militairen zouden vanochtend in het zuiden van Libanon met twee drones zijn aangevallen.

Onder de militairen vielen geen gewonden. Volgens Israël is er sprake van een ernstige schending van de afspraken over het staakt-het-vuren tussen Israël en Libanon.

Voormalig ziekenhuis

Ook op andere plekken in Zuid-Libanon heeft Israël aanvallen uitgevoerd. Nabatieh en omgeving zouden doelwit zijn geweest. Een pand van drie verdiepingen zou zijn verwoest, naar verluidt een voormalig ziekenhuis. Het gebouw zou leeg zijn geweest toen het werd aangevallen.

Bij aanvallen in Kfar Reman raakten volgens het Libanese ministerie van Volksgezondheid vier mensen gewond.

Gisteren vielen bij Israëlische aanvallen in het zuiden en oosten van Libanon drie doden en 23 gewonden. De aanvallen waren onder meer gericht op doelen in de buurt van Nabatieh, Tyre en in de Bekaa-vallei.

Het staakt-het-vuren tussen Israël en Hezbollah wankelt al langer. Sinds het in juni inging, zijn er dagelijks schendingen geweest. Er vallen weer bijna dagelijks doden en gewonden bij aanvallen.

De afgelopen vijf dagen lag de Lincoln in de Thaise haven Laem Chabang, dicht bij de badplaats Pattaya. De badplaats is Amerikaanse soldaten niet onbekend: tijdens de Vietnamoorlog werd het een bekende plek voor het zogenoemde R&R (Rest and Relaxation), oftewel: een vakantie voor militairen.

De badplaats had daarvoor voorbereidingen getroffen: er werd onder meer een prostitutieverbod ingesteld en er werden extra agenten ingezet.

Lokale verslaggevers melden dat het bezoek relatief soepel is verlopen. Soldaten genoten van voetspa's, winkelen en roomservice. Volgens persbureau AFP zijn twee leden van het leger teruggestuurd naar het schip na een dronken ruzie.

Uitgeputte bemanning

Het schip vertrok op 21 november uit San Diego, voor een missie die vier tot vijf maanden zou duren. Dat werd het dubbele door de oorlog die de VS met Iran begon. Het enorme schip, waarop straaljagers kunnen opstijgen en landen, lag sinds februari in de Arabische Zee.

In Amerikaanse media verschenen berichten over slechte leefomstandigheden aan boord van het schip. Volgens familieleden van de bemanning waren de opvarenden uitgeput, ontstonden er voedseltekorten en waren de omstandigheden aan boord onhygiënisch. Er zouden ook zelfmoordpogingen zijn gedaan.

Halverwege augustus werd de Lincoln afgelost en kon het schip eindelijk vertrekken.